Rubella (ban đào)

Ban đào là gì?

Ban đào (sởi Đức) là một căn bệnh do siêu vi khuẩn ban đào gây ra.

Ban đào thường là một bệnh nhẹ. Đa số những người đã bị ban đào hoặc từng chủng ngừa được bảo vệ chống lại siêu vi khuẩn này suốt đời.

Nhờ chủng ngừa ban đào thông lệ từ năm 1970 tại BC, nay hiếm khi thấy có trường hợp bị bệnh ban đào.

Bị nhiễm ban đào khi có thai thật nguy hiểm

Nếu phụ nữ có thai bị nhiễm ban đào thì có thể bị xảy thai hoặc em bé chết trong bụng mẹ. Em bé khi sinh có thể bị nhiều chứng bất thường nghiêm trọng, gồm cả điếc, các vấn đề về mắt, khiếm khuyết tim, gan, lá lách và hư não. Trường hợp này được gọi là Hội Chứng Ban Đào Bẩm Sinh (Congenital Rubella Syndrome -CRS) và xảy ra ở một trong bốn em bé có mẹ bị nhiễm ban đào trong ba tháng đầu của thai kỳ. CRS hiếm khi xảy ra vì nhiều phụ nữ đã miễn nhiễm ban đào.

Thuốc Chủng Ngừa Ban Đào

Thuốc chủng ngừa sởi, quai bị, ban đào (MMR) bảo vệ chống lại ban đào và là một phần của chương trình chủng ngừa thông lệ cho trẻ em.

Chủng ngừa ban đào giúp ngừa bệnh này và không cho truyền bệnh sang người khác.

Phụ nữ trong tuổi có con nên chắc chắn là đã miễn nhiễm với ban đào trước khi có thai. Nếu không miễn nhiễm (chưa bị bệnh này hoặc chưa chủng ngừa) thì nên chủng ngừa, và đợi một tháng trước khi có thai.

Phụ nữ có thai không biết mình đã miễn nhiễm với ban đào hay chưa sẽ được thử máu thông lệ khi chăm sóc tiền sản để xem có miễn nhiễm với ban đào hay không. Nếu chưa miễn nhiễm thì bà sẽ được chủng ngừa sau khi hết thai, tốt hơn là trước khi rời bệnh viện. Là biện pháp đề phòng chung thì không nên chủng ngừa có siêu vi khuẩn ban đào trong khi có thai để tránh các loại thuốc chủng có siêu vi khuẩn sống trong khi có thai. Nếu phụ nữ vô tình chủng ngừa ban đào trong khi có thai, thì đây không phải là lý do để phá thai. Thuốc chủng này chưa bao giờ được biết đã gây ra Hội Chứng Ban Đào Bẩm Sinh.

Ban đào lan truyền như thế nào?

Ban đào lan truyền khi tiếp xúc gần gũi với người bị bệnh qua những chất tiết ra khi hô hấp, chẳng hạn như khi ho hoặc nhảy mũi. Dùng chung thức ăn, thức uống hoặc thuốc lá, hoặc hôn người có siêu vi khuẩn này cũng có thể gây rủi ro bị nhiễm cho quý vị.

Có các triệu chứng gì?

Các triệu chứng có thể là da nổi đỏ, sốt, nhức mỏi khớp, nhức đầu, khó chịu, xổ mũi, và xốn mắt. Hạch bạch huyết phía sau tai và ở gáy có thể sưng lên và đau đớn.

Da nổi đỏ, và có thể ngứa ngáy, bắt đầu trước hết trên mặt và lan xuống từ đầu đến chân, kéo dài khoảng ba ngày. Khoảng phân nửa tất cả các trường hợp bị nhiễm ban đào đều không có triệu chứng da nổi đỏ

Các triệu chứng có thể phát ra từ 14 đến 21 ngày sau khi một người bị nhiễm siêu vi khuẩn ban đào. Trong đa số trường hợp, các triệu chứng phát ra từ 14 đến 17 ngày sau khi tiếp xúc với siêu vi khuẩn này.

Người bị ban đào có thể lây siêu vi khuẩn này sang người khác từ 7 ngày trước khi cho đến 4 ngày sau khi da bắt đầu nổi đỏ. Trẻ em, thiếu niên, và người lớn bị ban đào không nên đến nơi giữ trẻ, đến trường, hay sở làm hoặc ở gần những người khác, nhất là phụ nữ có thai.

Điều Trị Ở Nhà

Sau khi đi bác sĩ, những cách điều trị ở nhà sau đây có thể giúp quý vị được thoải mái hơn trong khi nghỉ ngơi và bình phục.

Uống nhiều chất lỏng như nước, nước trái cây và súp, nhất là nếu quý vị bị sốt.

Nghỉ ngơi nhiều.

Nếu bị sốt hoặc nhức mỏi cơ thể, dùng acetaminophen (Tylenol, Tempra, Atasol). Không nên cho bất cứ người nào dưới 20 tuổi dùng ASA hay Aspirin vì rủi ro bị Hội Chứng Reye.